Tutuklu ve hükümlü çocuklarýnýn aileleriyle birlikte çocuđa destek olma projesi PROJENIN AMACI: Elmadag Çocuk Ceza ve Tutukevinde tutuklu ve hükümlü çocuklarin aileleriyle ziyaret günlerinde yüz yüze görüserek ve ziyarete gelmeyenlerle mektupla iliski kurarak, ailelerin çocuklariyla daha yakindan ve dogru davranis biçimleriyle iliski kurmasini saglamak ve çocuklarin aile iliskilerinin kalitesini yükseltmek amaçlanmistir.
HAZIRLIK ÇALISMALARI (15.10.2003-23.12.2003)
• Bu çalismada dernegimiz üyeleri Serpil Aydin, Nevin Öktem ve Vasfiye Ulutas görev almislardir. • Adalet bakanligina basvuru yapilmis ve kurum uzmanlari ile görüs alis verisinde bulunularak proje son haline getirilmistir. • Elmadag Ceza ve Tutukevi yöneticileriyle görüsülerek çocuklar, aileler ve ziyaretlerle ilgili istatistiki bilgiler alinmistir. • Yöntem konusunda destek almak üzere H.Ü. Sosyal Hizmetler Y.O. Ögretim Görevlileri Sn. Özlem Öntas Cankurtaran ve Sn. Yüksel Baykara Acar ile görüsülmüstür. • Ailelerle kurulacak iliski, hazirlanacak brosür ve mektup içerigi konularinda Sn. Prof. Dr. Ayla Soykan, Sn. Dr. Psikolog Atlans Bogenç ve Sn. Dr. Psikolog Gülçin Demir'den destek alinmistir.
UYGULAMA ÇALISMALARI (23.12.2003-27.1.2004)
• Elmadag Çocuk Ceza ve Tutukevinde dört hafta boyunca ziyaret günleri 9:30 – 15:30 arasi bekleme salonunda bir masa hazirlanmis ve tün ziyaretçilere çay ikrami yapilmistir. • Çalisma süresince kurum Sosyal Hizmet Uzmanlari bize eslik etmislerdir. • 4 hafta boyunca dernegimizin üç üyesi tarafindan yaklasik 80-90 kisiyle yüzyüze görüsülmüstür. Aileler çocuklarini birkaç kisi birlikte ziyaret etmektedirler. Bu nedenle 80-90 kisinin ziyaret ettigi çocuk sayisi 29'dur. Her ziyaretçiye dernegimiz tanitilarak brosür ve mektup verilmis ve sohbet edilmistir. • Ikinci haftadan sonra ziyarete gelmeyen ve adresi tespit edilebilen 21 aileye söz konusu mektup ve brosür posta ile gönderilmistir. Mektup gönderilen bu ailelerden Ankara disinda yasayan 10 aileye gönderilen mektubun içine üzerinde çocugun adresi yazili ve pulu yapistirilmis birer zarf konulmustur.
DEGERLENDIRME ÇALISMALARI (20.1.2004-16.2.2004)
Cezaevi ziyaret kayit defteri verileri baz alinarak yapilan çalismada 2 Aralik – 20 Ocak tarihleri arasinda 8 ziyaret günü incelenmis ve asagidaki sonuçlar elde edilmistir.
9 çocuk * hiç ziyaret edilmemis 17 çocuk 1-2 kez ziyaret edilmis 14 çocuk 3-5 kez ziyaret edilmis 12 çocuk 5'den fazla kez ziyaret edilmistir. * 10 çocugun ailesi Ankara disinda yasamaktadir.
A. ZIYARETE GELEN AILELERLE ILGILI SONUÇLAR
Yukaridaki rakamlardan anlasildigu üzere çocuklarin yarisinin aileleri çocuklarini düzenli ziyaret etmeye çalismaktadir. Bu ailelerle yapilan görüsmelerde, aileler çalismayi sicak karsilamistir. Bir sivil toplum kurulusunun kurumda çalismasindan ve kendileriyle ilgilenmesinden mutlu olduklarini söylemislerdir. Brosür ce uyarilarimizi önemsemisler ve dikkate almuslardir. Kendi davranislarini gözden geçirerek iliskilerini daha bilinçli kurmaya çalismislardir. Kurum müdür ve sosyal hizmet uzmanlari da bu durumu teyid etmislerdir.
Aileler o yasta çocugu olan her aile gibi, çocuklarinin sagligi, morali, egitimi, güvenligi gibi konularda duyarlidirlar. Belli basli kaygi konulari sunlardir:
• Hastaneye veya mahkemeye giderken kelepçe takiliyor. • Kurumda psikolog bulunmamaktadir. • Çocuklari birbirlerinden yeni yeni suçlar ögrenebilir. • Çocuklar arasinda çatisma veya cinsel taciz olaylari meydana gelebilir. • Çocuklarin bazilarinin kendiliklerinden müsahadede kalmak istemeleri veya islahevine gitmek istememelerini anlayamiyoruz. • Çocuklari mesgul edecek çok az etkinlik ve egitim programi var. Haftada 2-3 saati geçmiyor. • Açik görüsten kardesler yararlanamiyor. • Açik görüs cezasi birbirlerine dokunmalarini engelledigi için çok agir. • Disiplin cezalarinin net bir suç-ceza tanimi yok. • Haftada 10 dakika telefon hakki çok az. • Çocuklarimiza yiyecek ulastirmak istiyoruz.
Çalisma sirasinda ailelere bu çalismada bizimle birlikte çalisan sosyal hizmet uzmanlariyla her zaman iliski kurabilecekleri ve çocuklari hakkinda onlarla görüsebilecekleri anlatilmistir. Aileler sosyal hizmet uzmanlariyla tanismislar ve aralarinda bir köprü kurulmustur. Ailelerin kimi sikayetleri yönetime iletilmistir.
B. ZIYARETE GELMEYEN AILELERLE ILGILI SONUÇLAR
Yukaridaki sonuçlara göre çocuklarin diger yarisina ya hiç ziyaretçi gelmemekte, ya da ayda bir ziyaretçi gelmektedir. Bu ailelere mektupla ulasilarak ziyarete tesvik etmeye çalisilmistir. Ancak cezaevi yönetiminden alinan bilgilere göre, gözle görünen bir artis saglanmamistir. Hiçbir mektup dernegimize iade edilmediginden mektuplarin adreslere ulastigi düsüncesindeyiz. Bu sonuçlar bu grup üzerinde amaçlarimiza ulasamadigimiz göstermektedir. Bu nedenle yeni bir çözüm denemesi üretilmistir. Ziyaretçisi gelmeyen ya da sosyal veya ekonomik nedenlerle gelemeyen çocuklar için dernegimiz tarafindan gönüllü ziyaretçi sistemi çalismasi yapilmasi düsünülmektedir.
ÖNERILER
Bu nedenlerle çocuklarin görüsmelerinin tümünün açik görüs haline getirilmesi ve kapali görüsün bir ceza olarak kullanilmasini, ayrica açik görüs listesine en azindan çocuklar için kardesin de eklenmesini öneriyoruz.
a) Ziyaretçi salonunda dernegimiz tarafindan yapilan bu çalismanin bir benzeri olmak üzere kurumda görevli sosyal hizmet uzmanlarinin ziyaret günlerinde ziyaretçi salonlarini ara ara yoklamalari |